Tính thuế nhập khẩu và tổng thuế phải nộp cho một lô hàng

Một lô hàng nhập khẩu có thể chịu tới bốn sắc thuế đánh chồng lên nhau theo thứ tự. Tính sai thứ tự cho ra số lệch rất xa, vì thuế sau tính trên giá đã bao gồm thuế trước.

Thứ tự tính bốn sắc thuế

1. Thuế nhập khẩu tính trên trị giá CIF, tức giá hàng cộng cước vận tải và bảo hiểm tới cửa khẩu nhập đầu tiên.
2. Thuế tiêu thụ đặc biệt tính trên tổng của trị giá CIF cộng thuế nhập khẩu.
3. Thuế bảo vệ môi trường tính tuyệt đối theo số lượng, không phụ thuộc giá.
4. Thuế giá trị gia tăng tính trên tổng của cả bốn khoản trên: CIF cộng thuế nhập khẩu cộng tiêu thụ đặc biệt cộng bảo vệ môi trường.

Đây là lý do một mặt hàng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt cao có giá vốn về kho đội lên gấp nhiều lần giá mua ban đầu.

Ví dụ tính thuế nhập khẩu

Lô hàng trị giá CIF 1 tỷ đồng, thuế nhập khẩu 10%, thuế GTGT 10%:

Cùng lô hàng đó nhưng thuộc diện chịu thuế tiêu thụ đặc biệt 35%:

Thuế tiêu thụ đặc biệt làm tổng thuế tăng từ 210 triệu lên 633,5 triệu đồng, vì nó vừa là khoản phải nộp vừa làm tăng căn cứ tính thuế giá trị gia tăng.

Trị giá tính thuế là giá CIF

Trị giá tính thuế nhập khẩu là giá thực tế phải trả tính đến cửa khẩu nhập đầu tiên, gồm giá hàng, cước vận tải quốc tế và phí bảo hiểm. Đây không phải giá trên hóa đơn thương mại nếu điều kiện giao hàng là FOB hay EXW.

Cơ quan hải quan có quyền tham vấn và ấn định lại trị giá nếu giá khai báo thấp bất thường so với dữ liệu giá của hàng cùng loại.

Thuế suất ưu đãi theo xuất xứ

• Thuế suất ưu đãi: áp cho hàng từ nước có thỏa thuận đối xử tối huệ quốc với Việt Nam.
• Thuế suất ưu đãi đặc biệt: áp cho hàng từ nước có hiệp định thương mại tự do với Việt Nam, thường thấp hơn nhiều, nhiều dòng hàng về 0%.
• Thuế suất thông thường: áp cho hàng không có giấy chứng nhận xuất xứ hợp lệ, cao hơn mức ưu đãi.
• Giấy chứng nhận xuất xứ hợp lệ vì vậy có giá trị bằng tiền rất lớn, cần chuẩn bị từ khi ký hợp đồng.

Thuế GTGT hàng nhập không phải chi phí thật

Doanh nghiệp nộp thuế giá trị gia tăng theo phương pháp khấu trừ thì phần thuế GTGT hàng nhập khẩu được kê khai khấu trừ đầu vào, nên không phải chi phí thật mà chỉ là dòng tiền tạm ứng.

Ba khoản còn lại là thuế nhập khẩu, tiêu thụ đặc biệt và bảo vệ môi trường thì tính vào giá vốn hàng hóa, ảnh hưởng trực tiếp tới giá bán và lợi nhuận.

Công cụ liên quan

• Tính thuế tiêu thụ đặc biệt cho rượu bia thuốc lá ô tô — tra thuế suất tiêu thụ đặc biệt của từng mặt hàng.
• Tính thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu và túi ni lông — mức thuế tuyệt đối với xăng dầu, túi ni lông, than.
• Tính thuế GTGT xuôi và ngược cho hóa đơn và báo giá 2026 — phần thuế GTGT hàng nhập được khấu trừ đầu vào.
• Tính thuế xuất khẩu và hoàn thuế giá trị gia tăng — chiều ngược lại, hàng xuất khẩu và hoàn thuế đầu vào.

Câu hỏi thường gặp

Thuế nhập khẩu tính trên giá nào?

Trên trị giá CIF, tức giá hàng cộng cước vận tải quốc tế và phí bảo hiểm tính đến cửa khẩu nhập đầu tiên của Việt Nam. Nếu điều kiện giao hàng là FOB hay EXW thì phải cộng thêm cước và bảo hiểm vào mới ra trị giá tính thuế.

Thứ tự tính bốn sắc thuế nhập khẩu ra sao?

Thuế nhập khẩu tính trên CIF; thuế tiêu thụ đặc biệt tính trên CIF cộng thuế nhập khẩu; thuế bảo vệ môi trường tính tuyệt đối theo số lượng; thuế giá trị gia tăng tính trên tổng của cả bốn khoản trước đó. Sai thứ tự cho ra số lệch rất xa.

Có giấy chứng nhận xuất xứ thì lợi gì?

Được áp thuế suất ưu đãi đặc biệt theo hiệp định thương mại tự do, thường thấp hơn nhiều mức thông thường và nhiều dòng hàng về 0%. Không có giấy chứng nhận hợp lệ thì áp thuế suất thông thường, chênh lệch có thể lên tới hàng chục phần trăm trị giá lô hàng.

Thuế GTGT hàng nhập khẩu có được khấu trừ không?

Có, nếu doanh nghiệp nộp thuế theo phương pháp khấu trừ và hàng dùng cho hoạt động chịu thuế. Khi đó thuế GTGT hàng nhập không phải chi phí thật mà chỉ là dòng tiền tạm ứng, được khấu trừ vào thuế đầu ra của kỳ.

Khai giá thấp để giảm thuế nhập khẩu được không?

Không nên. Cơ quan hải quan có dữ liệu giá của hàng cùng loại và quyền tham vấn, ấn định lại trị giá khi giá khai báo thấp bất thường. Bị ấn định thì phải nộp bù thuế cộng tiền chậm nộp, chưa kể rủi ro bị xử lý về hành vi khai sai.

Hàng mẫu, hàng biếu tặng có phải nộp thuế nhập khẩu không?

Có, trừ khi thuộc diện miễn thuế theo quy định về định mức hàng mẫu, quà biếu. Vượt định mức thì phần vượt phải nộp đủ các loại thuế như hàng nhập khẩu thương mại thông thường.

Căn cứ pháp lý

Số liệu trong công cụ này lấy từ các văn bản sau. Bạn tra bản gốc trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về văn bản pháp luật, Thư viện pháp luật hoặc cổng thông tin của cơ quan thuế.

• Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và các nghị định hướng dẫn — trị giá tính thuế, thuế suất theo mã HS và ưu đãi theo xuất xứ.
• Luật Thuế giá trị gia tăng số 48/2024/QH15 — thuế GTGT hàng nhập khẩu và mức 0% với hàng xuất khẩu.
• Luật Hải quan và các văn bản hướng dẫn — thủ tục khai báo, kiểm tra trị giá hải quan.

Cập nhật: 07/09/2026. Mọi thay đổi tham số đều được ghi lại tại nhật ký cập nhật luật thuế.