Thuế gián thu là loại thuế đã nằm sẵn trong giá bán hàng hóa, dịch vụ. Doanh nghiệp là bên kê khai và nộp vào ngân sách, nhưng người thực sự chịu khoản thuế đó là người tiêu dùng cuối cùng vì đã trả nó trong giá mua.
Ba sắc thuế gián thu lớn nhất ở Việt Nam: giá trị gia tăng, tiêu thụ đặc biệt, xuất nhập khẩu. Tiếng Anh: indirect tax.
Thuế gián thu ở Việt Nam gồm những sắc thuế nào
Ba sắc thuế gián thu lớn nhất là thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế xuất nhập khẩu. Cả ba đều được cộng vào giá bán, doanh nghiệp thu hộ rồi nộp vào ngân sách theo kỳ khai thuế.
Đặc điểm chung của thuế gián thu là không phân biệt người mua giàu hay nghèo: hai người cùng mua một sản phẩm thì chịu đúng một mức thuế như nhau. Đây là lý do nhà nước dùng thuế tiêu thụ đặc biệt để đánh nặng riêng vào một số mặt hàng cần hạn chế tiêu dùng.
Thuế gián thu là loại thuế mà người nộp cho ngân sách không phải người chịu thuế cuối cùng. Khoản thuế nằm trong giá bán và do người tiêu dùng trả.
Ở Việt Nam, thuế gián thu gồm thuế giá trị gia tăng, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế bảo vệ môi trường, thuế xuất khẩu và thuế nhập khẩu.
Doanh nghiệp chỉ đóng vai trò thu hộ rồi nộp lại cho ngân sách. Vì vậy thuế giá trị gia tăng không phải chi phí của doanh nghiệp áp dụng phương pháp khấu trừ.
Người mua xăng đã trả thuế bảo vệ môi trường và thuế giá trị gia tăng qua giá bán lẻ mà không thấy dòng nào ghi riêng trên hóa đơn.
Phân biệt với khái niệm gần giống
Thuế trực thu thì ngược lại: người nộp cũng chính là người chịu, như thuế thu nhập cá nhân và thuế thu nhập doanh nghiệp.
Xem thêm
Xem toàn bộ thuật ngữ tại từ điển thuật ngữ thuế. Cập nhật: 07/09/2026.